Filozofia Thelemy, cz. 2: Epistemologia

autor: IAO131

I.

W Liber AL vel Legis przedstawiono dwa stanowiska dotyczące rozumu. Pierwsze z nich głosi, że rozum musi być podporządkowany Woli, a drugie, że bezpośrednie doświadczenie ma pierwszeństwo przed rozumem. Te idee dotyczące rozumu przeplatają się i wzajemnie wspierają.

Po pierwsze, wola jest „ponadracjonalna” lub wykracza poza rozum. Fragment w Liber AL vel Legis, który o tym mówi, pochodzi z rozdziału 2.

“Jest we mnie wielkie niebezpieczeństwo, albowiem ten, kto nie zrozumie tych run, wielce zbłądzi. Runie w otchłań zwaną Ponieważ, a tam zginie z psami Rozumu. Przekleństwo na Ponieważ i jego ród! Niech Ponieważ będzie przeklęte na wieki! Jeśli Wola zatrzymuje się i woła Dlaczego, przyzywając Ponieważ, wówczas zatrzymuje się & nic nie czyni. Jeśli Moc pyta dlaczego, wówczas staje się słabością. Takoż i rozum jest kłamstwem, albowiem jest czynnik nieskończony & nieznany & wszystkie ich słowa są pokrętne. Dość Ponieważ! Niech będzie przeklęte niczym pies! Lecz wy, o moi ludzie, podnieście się & przebudźcie!” (wersety 27-34)

Mamy tu przekleństwo rzucane na “Ponieważ,” “Rozum,” (Reason - przyp. tłum) i “Dlaczego.” Dla Woli nie ma “Dlaczego” ani “Ponieważ”: ona po prostu DZIAŁA, po prostu JEST. Ponieważ żyjemy w świecie Bezkresnej Przestrzeni, a rozum może operować jedynie ograniczonymi (posiadającymi kres) ideami i ilościami, nie jest on w stanie wyrazić Bezkresności w sposób czysty i dokładny. Jest “kłamstwem” ze względu na “czynnik nieskończony & nieznany.” Crowley pisał, “Nie ma „powodu” (reason - przyp. tłum), dla którego Gwiazda miałaby kontynuować swoją orbitę. Niech sobie szaleje! … To śmieszne pytać psa, dlaczego szczeka. Trzeba spełniać swoją prawdziwą Naturę, trzeba spełniać swoją Wolę. Kwestionowanie tego to niszczenie pewności siebie, a tym samym tworzenie zahamowań.” (The Law is For All, II:30-31) Dlatego rozum powinien zająć się swoimi sprawami (rozwiązywaniem problemów racjonalności) i pozwolić Woli płynąć bez przeszkód; w przeciwnym razie „ryzykujemy upadkiem ze świata Woli (wolnej od żądzy wyniku) do świata Rozumu.” (Komentarz dżerideński, Liber AL, II:30) Crowley kontynuuje: „Nie wolno nam ani przez chwilę zakładać, że Księga Prawa sprzeciwia się rozumowi. Wręcz przeciwnie, jej własne roszczenia do autorytetu opierają się na rozumie i niczym innym. Gardzi sztuką oratorską. Czyni rozum autokratą umysłu. Ale sam ten fakt podkreśla, że ​​umysł powinien zajmować się wyłącznie swoimi sprawami. Nie powinien przekraczać swoich granic. Powinien być doskonałą maszyną, narzędziem do dokładnego i bezstronnego przedstawiania wszechświata swojemu panu. Jaźń, jej Wola i jej Pojmowanie powinny być całkowicie poza nim.” (The Law is For All, II:27) Ponadto: „Kiedy rozum uzurpuje sobie prawo do wyższych funkcji umysłu, kiedy ośmiela się dyktować Woli, jakie powinny być jej pragnienia, niszczy całą strukturę gwiazdy. Jaźń powinna wprawić Wolę w ruch, to znaczy, Wola powinna przyjmować rozkazy wyłącznie z wnętrza i z sfer powyżej (from within and above - przyp. tłum.).” (Komentarz dżerideński, Liber AL, II:31)

 

II. Bibliografia:

The Philosophy of Thelema, pt.2: Epistemology

https://iao131.com/2011/01/25/the-philosophy-of-thelema-pt-2-epistemology/

 

Filozofia Thelemy, cz. 1: Metafizyka

autor: IAO131

I. Wstęp

Toczy się nieustanna, być może odwieczna debata na temat tego, czy Thelema jest religią, filozofią, czy sposobem życia (czy też wszystkim naraz, a może żadnym z nich). Moim zdaniem Thelema z pewnością ma coś do zaoferowania zarówno w dziedzinie religii, jak i filozofii. Niniejszy esej przyjrzy się, jak Thelema podchodzi do klasycznych działów filozofii, w tym metafizyki (a więc i ontologii, kosmologii, eschatologii i teleologii), epistemologii i etyki.

Metafizyka to w istocie nauka o naturze świata. Tradycyjnie dzieli się ją na ontologię, kosmologię, eschatologię i teleologię.

II. Ontologia: Nikt i Dwoje (None & Two)

Ontologia to nauka o bycie, istnieniu lub rzeczywistości. Ontologia Thelemy jest wyrażona po prostu jako Nikt i Dwoje (None & Two). (01) Świat jest rozumiany jako „Nicość” (ang. Nothing oraz Naught), co jest czymś całkowicie poza wszelkim opisem i ograniczeniami. W Liber AL vel Legis I:27 napisano: "Wtedy to kapłan odpowiedział i przemówił do Królowej Przestrzeni, całując jej rozkoszne brwi, a rosa jej światła skąpała całe ciało jego w słodko woniejącym perfumie potu: O Nuit, trwałości Niebios, niech ludzie mówią o Tobie nie jako o jednej, ale jako o Nikim, i niech nie mówią o tobie wcale, gdyż tyś trwałością!" Wielu mistyków nazywało to „Jednością” (Unity), ale nawet to, jak twierdzą niektórzy, implikuje coś w rodzaju „nie-Jedności” (not-One). Crowley pisze w De Lege Libellum: “wszystkie rzeczy, które w istocie są jedną rzeczą. Nazwano ją nicością (...).” Z tego wynika konieczność wyjaśnienia pojawienia się dualizmu. W miejsce koncepcji „upadku człowieka” czy uwięzienia duszy w materii, Thelema wyjaśnia pojawienie się dualizmu w następujący sposób: “Nikim (...), oraz dwoma. Albowiem jestem podzielona na rzecz miłości, dla szansy połączenia. Oto stworzenie świata, gdzie ból podziału jest niczym, a radość rozkładu wszystkim.” (Liber AL I:28-30). W ten sposób wielość lub inaczej podzieleni znajdują się w takiej pozycji, że mogą stać się jednią i zjednoczyć. Wyjaśnienie tego znajduje się w rozdziale 3 Księgi Kłamstw, gdzie napisano: “Wielość jest tak cudowna dla Jedni, jak Jednia dla Wielości. Oto jest ich miłość. Kreacja-poród jest błogosławieństwem Jedni. Spółkowanie-rozkład jest błogosławieństwem Wielości. Wszystko w tym się przeplata i jest błogością.”

…zobacz także Beraszit Aleistera Crowleya, Magick Without Tears, rozdz. 5, Księga kłamstw, rozdz. 3, 12 i 46.

III. Kosmologia: Nuit, Hadit, Ra-Hoor-Khuit i gwiazdy

Kosmologia zajmuje się istotą Wszechświata. Można argumentować, że w Thelemie istnieje równolegle kilka podobnych kosmologii: na przykład Credo Mszy Gnostycznej podaje szczątkową kosmologię, natomiast w Nowym Komentarzu (odnoszącym się do rozdziału 1, wersetu 1) Liber AL vel Legis pojawia się idea „Materii w Ruchu”. Kabalistyczne rozumienie możemy znaleźć zaś w rozdziale 0! Księgi Kłamstw. Ostatecznie, najbardziej rozpowszechnioną kosmologią, zakorzenioną w Księdze Prawa, jest idea Nuit, Hadita i Ra-Hoor-Khuita. Thelema rozumie Nuit jako Bezkresną Przestrzeń, czyli „Niebo”, zajmowane przez różne Punkty Widzenia, czyli Hadita. Każda gwiazda – „każdy mężczyzna i każda kobieta” – znajduje się w Ciele Bezkresnej Przestrzeni i posiada Hadita jako swój rdzeń, który jest "dopełnieniem Nu, mej małżonki", "płomieniem, który płonie w każdym sercu człowieka i w rdzeniu każdej gwiazdy" a także "życiem i dawcą Życia." Razem tworzą one Wszechświat, jaki znamy. "W kuli wszędzie jestem (Hadit) środkiem, a ona (Nuit) obwodem, którego nie można znaleźć." Istnieje wiele interpretacji Nuit i Hadita – na przykład, z Nuit jako materią, a Hadit jako ruchem, a ich wzajemne oddziaływanie jest wszechświatem, ale podstawowa idea pozostaje ta sama.

…zobacz także Liber AL vel Legis rozdz. 1 i 2, Księga kłamstw rozdz. 0 i 11, “Credo” w Mszy Gnostycznej

IV. Eschatologia: Zniszczenie jaźni i świt Eonu Horusa

Eschatologia zajmuje się ideą czasów ostatecznych. W filozofii Thelemy z pewnością nie znajdziemy koncepcji Sądu Ostatecznego. W pewnym sensie można postrzegać osiągnięcie Przekroczenia Otchłani, zniszczenie osobowości lub ego, jako kres „ja” i przebudzenie się ku Jaźni (Self). Inną interpretacją eschatologii jest “zniszczenie świata przez ogień” (co można również interpretować w poprzednim znaczeniu), którą Crowley przedstawia symbolicznie w Atu XX: Eon z talii Tarota Thota. W tej kolejnej interpretacji świat został “zniszczony przez ogień” wraz z recepcją Liber AL vel Legis w 1904 roku. Crowley pisze w Księdze Thota: “W starszych taliach kartę nazywano Aniołem lub Sądem Ostatecznym. Przedstawiała anioła-posłańca dmącego w trąbę, do której przymocowano flagę z symbolem eonu Ozyrysa. (...) Karta ta reprezentowała zniszczenie świata przez ogień. Owo zniszczenie dokonało się w 1904 r. powszechnej ery, kiedy ognisty bóg Horus zastąpił powietrznego Ozyrysa i zajął miejsce na wschodzie jako Hierofant.”

…zobacz także Księga Thota “XX. Eon”

V. Teleologia: Wola

Teleologia zajmuje się celem lub zrozumieniem konstrukcji wszechświata. W Thelemie teleologia jest wyraźnie związana z „Wolą”. Można by porównać teleologię Thelemy z teleologią „Woli Życia” Schopenhauera (Wille zum Leben) i „Woli Mocy” Nietzschego (Wille zur Macht), gdzie Thelema rozumie ją jako Wolę Miłości (Will-to-Love). Wszystkie doświadczenia i wydarzenia są zbiegiem okoliczności, w których dwie rzeczy łączą się w jedną trzecią. Niezbędną formułą każdej gwiazdy jest zatem „miłość podług woli” – odnalezienie tej Woli i jej realizacja. Tak jak każda gwiazda ma swoją własną orbitę w makrokosmosie świata, tak każdy mężczyzna i każda kobieta ma swoją własną Drogę tu na ziemi. Jak pisze Crowley we wstępie do Liber AL vel Legis,„Każda czynność lub ruch jest aktem miłości, zjednoczeniem się z tą lub inną częścią „Nuit”; każda taka czynność musi być wykonywana „podług woli”, wybrana tak, aby spełniać, a nie udaremniać prawdziwą naturę danej istoty.”

VI. Bibliografia:

The Philosophy of Thelema, pt.1: Metaphysics

https://iao131.com/2011/01/20/the-philosophy-of-thelema-pt-1-metaphysics/